EkonomiForexGenelİncelemePiyasalarYatırım

Yapısal Düzenlemeler Sonrası Dünya Foreks Piyasasında Türkiye’nin Yeri

Dünyada foreks piyasasında ilk olarak yer alan ülkeler İngiltere, Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Kanada ve Japonya’dır. Dünyada en çok işlem yapan ülkeler sırasıyla; İngiltere, ABD, Japonya, Singapur ve Hong Kong SAR (Çin Hong Kong Özel İdare Bölgesi) olarak karşımıza çıkmaktadır.
İngiltere 1986 yılından günümüze kadar piyasanın lideri konumundadır. İlk iki sıra 2019 yılına kadar sabit kalmış ancak Japonya 2013 yılına kadar üçüncülük sırasını korumuş, 2019 yılına gelindiğinde ise Singapur ve Hong Kong SAR’dan sonra beşinci olarak yerini almıştır (BIS, 2019a). Foreks piyasasının en önemli özelliklerinden ve piyasada işlem yapılmasının ana sebeplerinden olan kaldıraç oranı dünyada farklılıklar göstermektedir. Uluslararası Menkul Kıymetler Komisyonları Örgütü (International Organization of Securities Commissions, IOSCO) verilerine göre foreks
piyasanın lideri konumundaki İngiltere’de Finansal Yönetim Kurumu (Financial Conduct Authority, FCA) tarafından tavsiye edilen kaldıraç oranı kademeli olarak 1:20, 1:50 ve 1:200’dür (FCA, 2016). Ancak İngiltere’de 1:2000’e kadar yüksek kaldıraç oranları mevcuttur (IOSCO, 2016).
ABD’de kaldıraç oranları ise yüksek işlem hacmine sahip majör döviz çiftlerinde 1:50 ve marjin seviyesi %2, diğer enstrümanlarda kaldıraç oranı 1:20 ve marjin seviyesi %5 olarak işlem yapılmaktadır. Aracı kurumlara ise 20 milyon USD net sermayeye sahip olma ve ABD Emtia Vadeli İşlemler Komisyonu (Commodity Futures Trading Commission, CFTO)’na kayıtlı olma zorunluluğu getirilmiştir (NFA, 2011). Singapur’da ise kaldıraç oranı aracı kurumlara göre değişkenlik göstermektedir. Ancak yatırımcının mağduriyetini en aza indirmek için teminat tamamlama çağrısı, zararı durdur, otomatik pozisyon kapatma gibi otomatik sistemler kullanılmaktadır (IOSCO, 2016). Brezilya, Avustralya, İspanya ve Meksika gibi ülkelerin foreks piyasalarına bakıldığında ise kaldıraç oranı 1:5 ile 1:2000 arasında değişmektedir. Fakat çoğunlukla yüksek kaldıraç oranlı işlemler yapılmaktadır (IOSCO, 2016). Yüksek kaldıraç oranları, yatırımcı açısından risk içermektedir. IOSCO 2018 yılı raporunda bu durumu belirtilerek, foreks piyasasının en önemli özelliği olan kaldıracın riskli bir olgu olduğu konusuna da yer verilmiştir (IOSCO, 2018). Dünyada 1989-2019 yılları arasında foreks piyasasında en çok işlem yapılan dövizler Tablo1’de
gösterilmiştir. 2019 yılı verilerine göre en çok işlem yapılan döviz cinsi %88 ile USD olurken bunu sırasıyla %32 ile EUR (Euro), %17 JPY (Japanese Yen-Japon Yeni) ve %13 ile GBP (Great Britain Pound-İngiliz Sterlini) izlemektedir (BIS, 2019b).

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu